دانلود رایگان سوالات کارشناسی ارشد آزاد مجموعه روانشناسی - روانشناسی تربیتی 1390

---

آزمون های برگزار شده

---

تحلیل مباحث کنکور ارشد آزاد ۱۳۹۰ مجموعه روان‌شناسی ـ روان‌شناسی تربیتی

گرایش روان‌شناسی تربیتی یکی از گرایش‌های کاربردی روان‌شناسی است که به بررسی علمی فرایندهای یادگیری و آموزش در محیط‌های رسمی و غیررسمی می‌پردازد. در این گرایش، داوطلب باید بتواند میان نظریه‌های یادگیری، رشد، انگیزش، تفاوت‌های فردی، سنجش، ارزشیابی و روش‌های آموزشی ارتباط برقرار کند و مسائل آموزشی را با رویکرد روان‌شناختی تحلیل نماید.

۱. کلیات و مبانی روان‌شناسی تربیتی

این بخش پایه ورود به مباحث تخصصی این گرایش است.

• مفهوم روان‌شناسی تربیتی: مطالعه علمی رفتار و فرایندهای ذهنی در موقعیت‌های یادگیری و آموزش.
• حوزه‌های کاربرد: تدریس، یادگیری، انگیزش، مدیریت کلاس، ارزشیابی و طراحی محیط‌های آموزشی.
• رابطه روان‌شناسی و تعلیم و تربیت: استفاده از اصول روان‌شناختی برای بهبود کیفیت آموزش و یادگیری.
• نقش پژوهش در روان‌شناسی تربیتی: تکیه بر شواهد علمی برای تحلیل مسائل آموزشی.

۲. روان‌شناسی یادگیری

یادگیری از مهم‌ترین محورهای این گرایش است و معمولاً بخش قابل‌توجهی از مطالعه را به خود اختصاص می‌دهد.

• مفهوم یادگیری: تغییر نسبتاً پایدار در رفتار یا توان رفتاری بر اثر تجربه.
• نظریه‌های رفتارگرایی: شرطی‌سازی کلاسیک، شرطی‌سازی کنش‌گر و نقش تقویت و تنبیه در یادگیری.
• نظریه‌های شناختی: پردازش اطلاعات، نقش حافظه، توجه، سازمان‌دهی ذهنی و حل مسئله.
• یادگیری اجتماعی: مشاهده، الگوبرداری و نقش تعامل اجتماعی در یادگیری.
• سازنده‌گرایی: تأکید بر فعالیت ذهنی یادگیرنده و ساختن دانش بر پایه تجربه.

۳. انگیزش و هیجان در یادگیری

انگیزش یکی از عوامل بنیادی موفقیت یا شکست تحصیلی است.

• مفهوم انگیزش: نیروهای درونی و بیرونی مؤثر بر جهت، شدت و تداوم رفتار.
• انگیزش درونی و بیرونی: تفاوت میان علاقه‌مندی ذاتی به یادگیری و پاداش‌ها یا فشارهای بیرونی.
• اسناد و انتظار موفقیت: نقش باورهای فرد درباره علت موفقیت و شکست در عملکرد تحصیلی.
• خودکارآمدی: تأثیر باور فرد به توانایی‌های خود بر یادگیری و تلاش.
• هیجان و یادگیری: نقش اضطراب، علاقه، امید و ترس در فرایندهای آموزشی.

۴. روان‌شناسی رشد و تحول

شناخت رشد یادگیرنده برای فهم تفاوت‌های سنی و طراحی آموزش مناسب ضروری است.

• رشد شناختی: تحول تفکر، ادراک، حافظه، زبان و استدلال در دوره‌های مختلف رشد.
• رشد اجتماعی و عاطفی: تحول روابط، خودپنداره، هویت، هیجان و تعامل با دیگران.
• نظریه‌های رشد: دیدگاه‌های پیاژه، ویگوتسکی، اریکسون و سایر نظریه‌پردازان مهم.
• آمادگی تحولی: تناسب آموزش با سطح رشد و توانایی‌های یادگیرنده.

۵. تفاوت‌های فردی و یادگیرندگان

تفاوت‌های فردی از موضوعات کلیدی در روان‌شناسی تربیتی است.

• هوش و استعداد: تفاوت در توانایی‌های ذهنی و نقش آن‌ها در پیشرفت تحصیلی.
• سبک‌های یادگیری: تفاوت در شیوه دریافت، پردازش و استفاده از اطلاعات.
• ویژگی‌های شخصیتی: نقش صفات فردی در مشارکت، پشتکار و عملکرد آموزشی.
• یادگیرندگان با نیازهای متفاوت: توجه به تفاوت در سرعت یادگیری، زمینه فرهنگی و شرایط فردی.

۶. سنجش، اندازه‌گیری و ارزشیابی آموزشی

این بخش برای داوطلبان این گرایش اهمیت زیادی دارد، زیرا با ارزیابی یادگیری و تحلیل عملکرد تحصیلی مرتبط است.

• مفهوم سنجش و اندازه‌گیری: گردآوری و تفسیر اطلاعات برای قضاوت درباره یادگیری و پیشرفت.
• انواع ارزشیابی: تشخیصی، تکوینی و پایانی.
• ویژگی‌های آزمون خوب: روایی، پایایی، عینیت و قابلیت اجرا.
• آزمون‌های پیشرفت تحصیلی: کاربرد آزمون‌ها در سنجش دانش، مهارت و عملکرد.
• تفسیر نمرات: مقایسه عملکرد فردی و گروهی و استفاده آموزشی از نتایج.

۷. روش تحقیق و آمار در روان‌شناسی تربیتی

فهم پژوهش‌های آموزشی و روان‌شناختی بدون تسلط بر روش تحقیق و آمار ممکن نیست.

• روش تحقیق: مراحل پژوهش، تدوین مسئله، فرضیه‌سازی، انتخاب نمونه و گردآوری داده.
• طرح‌های پژوهشی: توصیفی، همبستگی، آزمایشی، شبه‌آزمایشی و پژوهش‌های میدانی.
• آمار توصیفی: میانگین، میانه، نما، انحراف معیار و توصیف داده‌ها.
• آمار استنباطی: همبستگی، آزمون t، تحلیل واریانس و سایر آزمون‌های رایج.
• کاربرد پژوهش در آموزش: تحلیل اثربخشی روش‌های تدریس و برنامه‌های آموزشی.

۸. آموزش، تدریس و مدیریت یادگیری

در این گرایش، شناخت سازوکارهای آموزش مؤثر اهمیت اساسی دارد.

• اصول تدریس: توجه به هدف، محتوا، روش و ویژگی‌های یادگیرنده.
• راهبردهای آموزشی: آموزش مستقیم، یادگیری مشارکتی، حل مسئله و روش‌های فعال.
• مدیریت کلاس: ایجاد نظم، تعامل، مشارکت و فضای مناسب یادگیری.
• بازخورد آموزشی: نقش بازخورد در اصلاح یادگیری و تقویت عملکرد.

۹. مشکلات یادگیری و موانع پیشرفت تحصیلی

تحلیل مشکلات آموزشی و شناخت موانع یادگیری از جنبه‌های مهم این گرایش است.

• افت تحصیلی: عوامل فردی، خانوادگی، آموزشی و اجتماعی مؤثر بر آن.
• ناتوانی‌ها و دشواری‌های یادگیری: مشکلاتی که فرایند تحصیل را با مانع مواجه می‌کنند.
• اضطراب امتحان: تأثیر فشار روانی بر عملکرد تحصیلی.
• بی‌انگیزگی تحصیلی: کاهش علاقه و تلاش در فعالیت‌های آموزشی.

راهبرد پیشنهادی مطالعه برای آزمون

1. یادگیری و نظریه‌های آن را محور قرار دهید: نظریه‌ها را به‌صورت مقایسه‌ای و مفهومی بخوانید.
2. رشد و آموزش را به هم پیوند دهید: بدانید هر مرحله رشدی چه پیامدهایی برای یادگیری و تدریس دارد.
3. انگیزش و تفاوت‌های فردی را جدی بگیرید: این مباحث در تحلیل موفقیت و شکست تحصیلی بسیار مهم‌اند.
4. سنجش و ارزشیابی را دقیق مرور کنید: مفاهیم روایی، پایایی، انواع آزمون و ارزشیابی از مباحث کلیدی هستند.
5. آمار و روش تحقیق را کاربردی مطالعه کنید: کاربرد هر روش و آزمون آماری را در پژوهش‌های آموزشی بشناسید.
6. مطالعه تستی را با تحلیل موقعیت‌های آموزشی همراه کنید: این گرایش نیازمند فهم مفهومی و کاربردی است، نه صرفاً حفظ مطالب.

منابع پیشنهادی

• کتاب‌های روان‌شناسی تربیتی
• منابع روان‌شناسی یادگیری
• کتاب‌های روان‌شناسی رشد
• منابع انگیزش و هیجان در آموزش
• کتاب‌های سنجش و اندازه‌گیری و ارزشیابی آموزشی
• منابع روش تحقیق و آمار در روان‌شناسی و علوم تربیتی
• مجموعه سؤالات و تست‌های سال‌های گذشته کارشناسی ارشد روان‌شناسی

جمع‌بندی

گرایش روان‌شناسی تربیتی برای داوطلبانی مناسب است که به مطالعه یادگیری، آموزش، انگیزش، رشد، تفاوت‌های فردی و ارزشیابی آموزشی علاقه‌مند هستند. موفقیت در این گرایش نیازمند تسلط بر نظریه‌های یادگیری، شناخت فرایندهای رشد، درک انگیزش تحصیلی، آشنایی با سنجش و ارزشیابی و توانایی فهم پژوهش‌های آموزشی است.

با توجه به نبود دفترچه رسمی و نسخه معتبر سؤالات آزمون آزاد ۱۳۹۰، محتوای این بخش صرفاً یک راهنمای آموزشی و تحلیلی است و نباید به‌عنوان بودجه‌بندی قطعی یا رسمی آزمون تلقی شود.

سؤالات متداول

گرایش روان‌شناسی تربیتی بیشتر بر چه مباحثی تمرکز دارد؟

این گرایش بر یادگیری، آموزش، انگیزش، رشد، تفاوت‌های فردی، سنجش و اندازه‌گیری، ارزشیابی آموزشی، روش تحقیق و آمار تمرکز دارد.

آیا روان‌شناسی یادگیری مهم‌ترین بخش این گرایش است؟

بله، زیرا روان‌شناسی تربیتی به‌طور مستقیم با فرایند یادگیری، عوامل مؤثر بر آن و کاربرد نظریه‌های یادگیری در آموزش سروکار دارد.

تفاوت روان‌شناسی تربیتی با روان‌شناسی بالینی چیست؟

روان‌شناسی تربیتی بیشتر بر یادگیری، آموزش، پیشرفت تحصیلی و مسائل آموزشی تمرکز دارد، در حالی که روان‌شناسی بالینی بیشتر به اختلالات روانی، ارزیابی و درمان می‌پردازد.

آیا سنجش و ارزشیابی در این گرایش اهمیت زیادی دارد؟

بله، زیرا ارزیابی یادگیری، تحلیل عملکرد تحصیلی و طراحی ابزارهای سنجش از مباحث بنیادی این گرایش هستند.

آیا آمار و روش تحقیق برای این گرایش ضروری است؟

بله، زیرا فهم پژوهش‌های آموزشی و روان‌شناختی و تحلیل علمی مسائل تربیتی بدون آشنایی با روش تحقیق و آمار ممکن نیست.

آیا می‌توان بودجه‌بندی قطعی آزمون آزاد ۱۳۹۰ را اعلام کرد؟

خیر، بدون دسترسی به دفترچه رسمی و نسخه معتبر سؤالات، اعلام تعداد دقیق سؤالات، ضرایب دروس و بودجه‌بندی قطعی هر مبحث ممکن نیست.

---

سوالات و پاسخ سوالات کارشناسی ارشد - بخش صد و نود و دوم ( بیشتر ... )