دانلود رایگان سوالات دکتری علوم و مهندسی جنگل - علوم زیستی جنگل (جنگل شناسی و اکولوژی جنگل) 1398

تحلیل سرفصل‌ها و مباحث تخصصی آزمون دکتری علوم زیستی جنگل (۱۳۹۸)

آزمون دکتری سال ۱۳۹۸ در کد رشته ۲۴۴۳، مفاهیم اکولوژیک، بیولوژیک و مدیریتی زیست‌بوم‌های جنگلی را در قالب دو سرفصل درسی مقاطع کارشناسی و کارشناسی ارشد مورد ارزیابی قرار داده است:

• اکولوژی جنگل و جنگل‌شناسی (کارشناسی): سازوکار توالی اکولوژیک (Primary and Secondary Succession)؛ پویایی تاج‌پوشش و الگوهای تشکیل گپ (Canopy Gap Dynamics)؛ روابط همزیستی میکوریزایی؛ طبقه‌بندی و شناسایی فرم‌های رویشی و تیپ‌های جنگلی هیرکانی و زاگرس؛ سیستم‌های جنگل‌شناسی دیرزیست، شاخه‌زاد و دانه‌زاد؛ روش‌های پرورش و تنک‌کردن (Thinning)؛ تجدید حیات طبیعی و مدیریت تنوع ساختاری توده‌های جنگلی ناهم‌سال.
• آمار و اندازه‌گیری جنگل و جنگل‌داری (کارشناسی): روش‌های نمونه‌برداری جنگلی (پلات‌های تصادفی، منظم، ترانسکت‌ها، نمونه‌برداری با احتمال متناسب با اندازه یا Bitterlich)؛ توابع برازش حجم، قطر برابرسینه و ارتفاع؛ ساختار قطری (توزیع‌های وایبل و نمایی منفی)؛ بیومتری جنگل؛ شاخص‌های سایت و رویش سالیانه (CAI و MAI)؛ طرح‌های مدیریت جنگل‌داری نزدیک به طبیعت (Close to Nature Silviculture).
• جنگل‌کاری و نهالستان‌های جنگلی (کارشناسی): اکوفیزیولوژی بذر و خواب فیزیولوژیک بذور درختی؛ تکنیک‌های تیمار و شکستن خواب (Stratification و Scarification)؛ مدیریت نهالستان‌های ریشه لخت و گلدانی؛ استانداردهای مرفولوژیک و فیزیولوژیک کیفیت نهال؛ شیوه‌های تلفیقی بازجنگل‌کاری در اراضی مخروبه؛ تثبیت زیستی اراضی شیب‌دار و گونه‌های پیشگام و سایه‌پسند.
• جامعه‌شناسی گیاهی (کارشناسی ارشد): مکتب زوریخ-مونپلیه (Phytosociology)؛ مفهوم رلوه (Relevé)؛ شاخص‌های وفاداری، فراوانی و پوشش (Braun-Blanquet Scale)؛ روش‌های چندمتغیره تحلیل پوشش گیاهی و اردهای اکولوژیک (PCA، DCA، CCA)؛ روابط جامعه گیاهی با گرادیان‌های محیطی و ژئومورفولوژی؛ گونه‌های معرف (Indicator Species).
• ژنتیک و اصلاح نژاد درختان جنگلی (کارشناسی ارشد): تنوع ژنتیکی درون و بین جمعیت‌ها؛ هتروزیس؛ وراثت‌پذیری صفات رویشی و چوبی؛ ساختار آزمون‌های پروونانس (Provenance Trials) و نتاج (Progeny Testing)؛ باغ‌های بذر کلونی و دانهالی؛ نشانگرهای مولکولی (مانند SSR، ISSR و SNP) در ارزیابی همبستگی ژنتیکی و تنوع آللی توده‌های زادآوری‌شده.
• حاصل‌خیزی خاک‌های جنگلی (کارشناسی ارشد): فرایندهای خاک‌زایی و چرخه عناصر غذایی (N, P, K, C)؛ بیومس میکروبی خاک و فعالیت آنزیمی؛ تیپ‌های هوموس جنگلی (Mull، Moder، Mor)؛ تجزیه لاشبرگ و نسبت C/N؛ روابط آب و تهویه در افق‌های ژنتیکی خاک؛ اثرات شیوه‌های بهره‌برداری و کوبیدگی خاک بر جمعیت فون و فلور زیرسطحی.

جدول مواد امتحانی، مقاطع و ضرایب آزمون دکتری علوم زیستی جنگل (۱۳۹۸)

بر اساس جدول رسمی مواد امتحانی منتشر شده توسط سازمان سنجش آموزش کشور در آزمون دکتری ۱۳۹۸، مشخصات و ضرایب رشته علوم و مهندسی جنگل – علوم زیستی جنگل به شرح زیر است:

محورهای راهبردی مصاحبه علمی دکتری علوم زیستی جنگل

پذیرش نهایی در گرایش جنگل‌شناسی و اکولوژی جنگل وابسته به ارائه تسلط علمی و مهارت‌های پژوهشی در جلسه مصاحبه دانشگاه‌ها است. مهم‌ترین محورهای مورد سنجش داوران عبارتند از:

• تسلط تحلیلی بر رساله کارشناسی ارشد: تسلط بر طراحی آزمایش‌های میدانی، شیوه نمونه‌برداری پلات‌ها، کالیبراسیون تجهیزات خاک‌شناسی، و تبیین دقیق روابط علت و معلولی میان متغیرهای محیطی و شاخص‌های رویشی توده.
• مهارت در آنالیزهای آماری و نرم‌افزارهای تخصصی: توانایی تفسیر نتایج تحلیل‌های چندمتغیره در نرم‌افزارهایی نظیر PC-ORD، CANOCO، R (پکیج vegan)، و استفاده از GIS در پهنه‌بندی اکولوژیک و پایش سری‌های زمانی ماهواره‌ای پوشش جنگلی.
• جهت‌گیری و کیفیت پروپوزال دکتری: پرداختن به موضوعات اولویت‌دار جنگل‌های کشور؛ از جمله ارزیابی پدیده زوال و خشکیدگی بلوط زاگرس و شمشاد هیرکانی، ترسیب کربن خاک و بیومس، تاب‌آوری جنگل‌ها در برابر خشک‌سالی، و پایش زادآوری طبیعی با روش‌های مبتنی بر پهپاد و سنجش از دور نزدیک.
• تسلط به زبان تخصصی و مقالات مرجع بین‌المللی: توانایی درک و نقد مقالات مجلات ISI تراز اول حوزه علوم جنگل نظیر Forest Ecology and Management، Annals of Forest Science و European Journal of Forest Research.

سوالات متداول (FAQ)