شرح :
توضیحات :

راهنمای جامع منابع آزمون

دکتری آزاد رشته آب و هواشناسی (اقلیم‌شناسی) – آب و هواشناسی شهری ۱۴۰۴

۱. مقدمه و نقشه مسیر مطالعه

گرایش آب و هواشناسی شهری (Urban Meteorology) به مطالعه الگوها و فرآیندهای آب و هوایی در محیط‌های شهری، اثرات ساختار شهری بر اقلیم محلی و تعامل انسان-شهر با شرایط آب و هوایی می‌پردازد. داوطلب موفق باید توانایی تحلیل داده‌های آب و هوایی شهری، پیش‌بینی وضعیت‌های محلی و ارائه راهکارهای مدیریت اقلیمی در شهرها را داشته باشد.

نقشه مسیر استاندارد مطالعه:

• مرحله اول: مبانی آب و هواشناسی و اقلیم‌شناسی شهری

• مرحله دوم: شاخص‌ها و داده‌های آب و هوای شهری

• مرحله سوم: تحلیل اثرات شهری بر اقلیم و کیفیت هوا

• مرحله چهارم: مدل‌سازی و شبیه‌سازی شرایط آب و هوایی شهری

• مرحله پنجم: جمع‌بندی و مطالعات تطبیقی

---

۲. ساختار پیشنهادی پاسخ و نکات اجرایی

ویژگی سؤالات:

• ترکیبی از نظریه و تحلیل داده‌های شهری

• تحلیل اثرات ساختار شهری بر دما، باد، رطوبت و آلودگی

• ارائه پیشنهادهای علمی برای مدیریت اقلیم شهری

الگوی پاسخ‌دهی:

• شناسایی مسئله → تحلیل داده‌ها و شاخص‌های شهری → ارائه پیشنهاد علمی → نتیجه‌گیری کاربردی

نکات اجرایی مهم:

• مرور نظریه‌ها و اصول اقلیم‌شناسی شهری

• تحلیل داده‌های ایستگاه‌های هواشناسی و شبیه‌سازی شهری

• استفاده از نمودارها، جداول و نقشه‌های تحلیلی

---

۳. فهرست دروس و منابع پیشنهادی

الف) مبانی و نظریه‌های آب و هواشناسی شهری

• منبع مرجع پایه:

  • هورتمان، اصول آب و هواشناسی شهری

  • اسمیت، اقلیم‌شناسی شهری

• منبع تکمیلی:

  • رابرتس، نظریه‌های محیطی و شهری

  • موسوی، آب و هواشناسی شهری ایران

• منبع تمرینی:

  • حل مسائل مربوط به دما، باد، رطوبت و آلودگی شهری

• نکته کاربردی:

  • تسلط بر مفاهیم پایه و شاخص‌های اقلیمی شهری

ب) شاخص‌ها و داده‌های آب و هوای شهری

• منبع مرجع پایه:

  • برک، داده‌های ایستگاه‌های شهری و تحلیل آماری

  • آندرسون، شاخص‌های اقلیم محلی

• منبع تکمیلی:

  • نصیری، جمع‌آوری و تحلیل داده‌های هواشناسی شهری

  • جانسون، پایگاه‌های داده اقلیمی شهری

• منبع تمرینی:

  • تحلیل نمونه داده‌های ایستگاهی و مدل‌سازی داده‌ها

• نکته کاربردی:

  • توان تحلیل داده‌ها و استخراج شاخص‌های کلیدی شهری

ج) تحلیل اثرات شهری بر اقلیم و کیفیت هوا

• منبع مرجع پایه:

  • رابرتس، اثرات شهرسازی بر دما و جریان باد

  • کندی، آلودگی و گرمای شهری

• منبع تکمیلی:

  • موسوی، مطالعات موردی شهرهای ایران

  • شریعتی، تأثیر ساختار شهری بر تغییرات اقلیمی

• منبع تمرینی:

  • تحلیل نمونه‌های مطالعاتی و گزارش‌های پایش محیطی

• نکته کاربردی:

  • توان ارائه تحلیل علمی از تأثیرات شهری بر اقلیم

د) مدل‌سازی و شبیه‌سازی شرایط آب و هوایی شهری

• منبع مرجع پایه:

  • اسمیت، مدل‌سازی جریان هوا و دما در شهرها

  • گودفلو، شبیه‌سازی میکروکلایمت شهری

• منبع تکمیلی:

  • نصیری، مدل‌های عددی و GIS شهری

  • موسوی، شبیه‌سازی تأثیرات تغییرات شهری

• منبع تمرینی:

  • تمرین شبیه‌سازی شرایط مختلف شهری و تحلیل نتایج

• نکته کاربردی:

  • توان مدل‌سازی و پیش‌بینی شرایط اقلیمی محلی

هـ) مطالعات تطبیقی و تحلیل موردی

• منبع مرجع پایه:

  • Case Study شهرهای ایران و جهان

  • گزارش‌های سازمان هواشناسی و شهرداری‌ها

• منبع تکمیلی:

  • Journal of Urban Climate

  • International Journal of Climatology

• منبع تمرینی:

  • تحلیل مطالعات موردی و ارائه پیشنهادهای مدیریتی

• نکته کاربردی:

  • توان ارائه تحلیل تطبیقی و نتیجه‌گیری کاربردی

---

۴. منابع تمرینی و کار با دفترچه‌های سازمان سنجش

• دفترچه‌های دکتری آزاد آب و هواشناسی / اقلیم‌شناسی شهری (۵ تا ۷ سال اخیر)

• دسته‌بندی سؤالات:

  • مبانی و نظریه‌های اقلیم‌شناسی شهری

  • شاخص‌ها و داده‌های آب و هوای شهری

  • تحلیل اثرات شهری و کیفیت هوا

  • مدل‌سازی و مطالعات تطبیقی

روش تمرین استاندارد:

• مطالعه نظریه‌ها و شاخص‌های علمی شهری

• تحلیل داده‌ها و شبیه‌سازی شرایط شهری

• مرور نمودارها، جداول و نقشه‌های تحلیلی

• حل نمونه مسائل عملی و مطالعات تطبیقی

---

۵. برنامه مطالعاتی فشرده ۹۰ روزه

ماه اول (روز ۱–۳۰):

• مبانی و نظریه‌های آب و هواشناسی شهری

• شاخص‌ها و داده‌های آب و هوای شهری

• روزانه ۴–۵ ساعت مطالعه

ماه دوم (روز ۳۱–۶۰):

• تحلیل اثرات شهری بر اقلیم و کیفیت هوا

• مطالعات موردی و تست‌زنی متوسط

ماه سوم (روز ۶۱–۹۰):

• مدل‌سازی و شبیه‌سازی شرایط شهری

• تحلیل تطبیقی و جمع‌بندی

• تست‌زنی تحلیلی و شبیه‌سازی محیط واقعی

---

۶. تکنیک‌های عملی و نکات رتبه‌ساز

• جدول تطبیق شاخص‌ها و داده‌های شهری با اثرات اقلیمی

• تحلیل Case Study و ارائه پیشنهاد مدیریت شهری

• مرور نمودارها، جداول و شبیه‌سازی‌ها

• مرور فعال و تست‌محور با تمرکز بر مطالعات تطبیقی

---

۷. جمع‌بندی و چک‌لیست نهایی

✔ تسلط بر مبانی و نظریه‌های آب و هواشناسی شهری
✔ توان تحلیل داده‌ها و شاخص‌های اقلیمی محلی
✔ توان تحلیل اثرات ساختار شهری بر اقلیم و کیفیت هوا
✔ مهارت در مدل‌سازی و شبیه‌سازی شرایط شهری
✔ مرور مطالعات تطبیقی و ارائه راهکارهای مدیریتی
✔ مرور منظم و تست‌زنی تحلیلی

تاریخ : 1404-09-18