تکنیک نقاب در قصیدة «المسیح بعد الصلب» بدر شاکر السیاب

چکیده
گرایش به بیان غیر مستقیم - به جای تعبیر واضح - از بارزترین ویژگی‌های شعر معاصر عربی است. شاعر معاصر برای دست‌یافتن به این هدف از ابزارهای گوناگونی بهره می‌برد و تکنیک نقاب یکی از آنهاست. قصیدة «المسیح بعد الصلب» سیاب از نخستین نمونه‌های این تکنیک نوین ادبی به شمار می‌رود. از آنجا که فن نقاب بر پایة عناصر درام و داستان شکل می‌گیرد و دو عنصر تعارض (درگیری: conflict) و پویایی (dynamism) - به عنوان دو اصل اساسی درام - مؤثرترین نقش را در ساختار درامی- داستانی دارد موفقیت شاعر در کاربرد نقاب به میزان انطباق اجزای قصیده بر این عناصر و به قدر انطباق آوای شاعر بر صدای قهرمان برگزیدة اوست. سیاب با گزینش دردناکترین بخش از زندگی مسیح (ع) و تلاش برای به تصویر کشیدن انتظار بشر در پی تحمل این پایه رنج و عذاب تجربة خود/ انسان معاصر را بر ماجرای مصلوب گشتن مسیح(ع)- که همواره در ذهن بشریت تازه است - منطبق ساخته و از طریق همپوشانی این دو شخصیت موفق شده تجربة شخصی خود را به سطحی فراگیر و بشری ارتقا دهد.